18. Svaapnavrundavanakhyana

Composer : Shri Vadirajaru

| ಅಥ ಅಷ್ಟಾದಶಾಧ್ಯಾಯ: |

೧. ವಿಪ್ರ ಪ್ರಕರಣಮ್ | ಶ್ಲೋಕಾ: [೧-೧೨]

ಹರಿಃ ಓಂ |

ಇದಂ ಸರ್ವಂ ಶರ್ವಗುರ್ವಿಂದ್ರಪೂರ್ವೈರ್ಗೀರ್ವಾಣೇಂದ್ರೈರ್ಗರ್ವರಾಹಿತ್ಯವದ್ಭಿಃ |
ಸರ್ವೋತ್ತಮಃ ಪರ್ವಣಿ ಪಾರ್ವತೀಯೈಃ ಮೌರ್ವ್ಯಾ ದರ್ವ್ಯಾಽಽರಾಧಿತಸ್ತತ್ಕೃತಂ ಮೇ |೧|

ಮೌರ್ವ್ಯಾ ದರ್ವ್ಯಾಽಽರಾಧಿತಶ್ಚೇತ್ಯಸ್ವಾರ್ಥಂ ಬುದ್ಧಿ ಶೌರ್ಯತಾಂ |
ಗುರ್ವ್ಯಾಮುರ್ವ್ಯಾಂ ವಿನಾ ಕೋ ವಾ ಶೌರ್ಯವಾನಪಿ ವಾಚಕಃ |೨|

ವಿದ್ವತ್ಸು ಬುದ್ಧಿ ಚಾತುರ್ಯರಹಿತ: ಸ್ವಹಿತೋಽಪಿ ಯಃ |
ನಂದನಸ್ತು ಮಮಾಽನಂದಂ ಕರಿಷ್ಯನ್ ವ್ಯಾಹರಿಷ್ಯತಿ |೩|

ಅಸ್ಯಾರ್ಥಂ ಪಶ್ಯತಾಂ ಸ್ವಸ್ಯ ವಿದುಷಾಂ ಕಸ್ಯ ವಶ್ಯತಾ |
ಹಯಗ್ರೀವಸ್ಯ ಸಾಽಸ್ತೀಹ ತಸ್ಯ ಸೇವಾಸು ಸತ್ಫಲಂ |೪|

ತಸ್ಮಾದ್ ವೈ ವಿದುಷಾಂ ಮಧ್ಯೇ ವಿದ್ವಾನ್ ಮನ್ನಂದನಸ್ಯ ಚ |
ಸದೃಶೋ ನಾಸ್ತಿ ಸಾದೃಶ್ಯಂ ಮಮ ವೃಂದಾವನೇ ಯಥಾ |೫|

ಆಯಾತು ಮಮ ಪುತ್ರೋಽಸೌ ಕಾಯತ್ಸುಪರಿಣಾಮವಾನ್ |
ಮಾಯಾ ತಸ್ಯ ಸಹಾಯೇ ಚ ತ್ವಾಯಾತಾಽರ್ಥಪ್ರದಾಯಿನೀ |೬|

ನಂದನಸ್ತಾದೃಶೋಽಸೌ ಮೇ ವೃಂದಾವನಕೃತಿಂ ತ್ವಿಮಾಂ |
ಮುಕುಂದಜನತಾಸೇವ್ಯಾಂ ಮಂದಾನಾಮಪಿ ತುಷ್ಟಿದಾಂ |೭|

ಷೋಡಶಾಧ್ಯಾಯಿಕಾಂ ಕೃತ್ವಾ ಏಧಮಾನದ್ವಿಡರ್ಪಿತಾಂ |
ಕರೋತು ಜಾಡ್ಯರಾಹಿತ್ಯಂ ಜನಾನಾಂ ಗೌಡದೇಶಿನಾಂ |೮|

ಕರ್ನಾಟಕಜನಾನಾಂ ಚ ಕರ್ಣಶ್ರಾವ್ಯಂ ಕರಿಷ್ಯತಿ |
ಅರ್ಣವೋತ್ಥಮಣಿರ್ಯದ್ವದರ್ಣವೇ ಶಾಯಿನಃ ಪ್ರಿಯಾ |೯|

ಔತ್ತರಾಣಾಂ ಜನಾನಾಂ ತು ಸಂಸಾರೋತ್ತಾರಣಂ ಭವೇತ್ |
ಉತ್ತಮಶ್ಲೋಕಗೇಹಸ್ಯ ಚೋತ್ತಮದ್ವಾರಯಾಪಕಂ |೧೦|

ಚೋಲಮಂಡಲದೇಶೀಯೈಃ ಬಾಲಕೈರಪಿ ನಂದನ |
ಕಾಲೇ ಚಾಭ್ಯಸ್ತಮೇವೈತತ್ ಪಾಲಯಿಷ್ಯತಿ ತಾನಪಿ |೧೧|

ನಾನಾ ದೇಶಜನೈರೇವಂ ನಾನಾ ವಿದ್ಯಾವಿಶಾರದೈಃ |
ನಾನಾವಿಧತಯಾ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ನಾನಾ ಶಿಷ್ಯೇಷ್ವಧಿಷ್ಟಿತಾ |೧೨|

೨. ಲಕ್ಷ್ಮೀಪತಿ ಪ್ರಕರಣಮ್ | ಶ್ಲೋಕಾ: [೧೩-೨೦]

ಭವಿಷ್ಯತಿ ಸುಷೇಣಾಗ್ರ್ಯ ಮೃಷಾ ನ ಹಿ ಕುರುಷ್ವ ತತ್ |
ಷೋಡಶಾಧ್ಯಾಯಿ ನಿರ್ದೋಷಂ ಪೋಷಯಸ್ವ ಋಷೇರ್ವಚಃ |೧೩|

ಆಷಾಢಮಾಸಪರ್ಯಂತಂ ಷೋಡಶಾಧ್ಯಾಯಮಾಲಿಕಾ |
ಅಸ್ತು ಶ್ರೌಷಡಿತಿ ಪ್ರೋಕ್ತಾ ಕ್ರತು ಕೋಟಿಫಲಪ್ರದಾ|೧೪|

ಷೋಡಶಾಧ್ಯಾಯಪಾಠಂ ತು ಯಃ ಕರೋತಿ ಸ ತುಷ್ಟಿಭಾಕ್ |
ಶಿಷ್ಟಃ ಸ ತು ಮಮೇಷ್ಟಶ್ಚ ಮೃಷ್ಟಾನ್ನಂ ಲಭತೇ ನರಃ |೧೫|

ದ್ವಾದಶಾಧ್ಯಾಯಪಾಠಂ ವಾ ಯಃ ಕರೋತಿ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮಃ |
ಸೋಪ್ಯವಿದ್ವಾನಪಿ ಸ್ವರ್ಗೇ ತ್ರಿದಶೈ: ಪೂಜ್ಯತೇ ಸದಾ |೧೬|

ಅಷ್ಟಾಧ್ಯಾಯಸ್ಯ ಪಾಠಂ ತು ಯಃ ಕರೋತಿ ಮಮೇಷ್ಟಕೃತ್ |
ಸ ವಿಟ್ಠಲಪ್ರಿಯೈಃ ಸರ್ವೈರಭೀಷ್ಟೈಃ ಪುಷ್ಟಿಮಾನ್ ಸದಾ |೧೭|

ಇದಂ ಸರ್ವಂ ವದ ವೃಂದಾವನಾಗ್ರೇ ಮನ್ನಂದನೇ ಕಂದಮಂದಾಶನಸ್ಯ |
ವೃಂದಾವನೇ ಪ್ರೀಯತಾಂ ಇಂದಿರೇಶೋ ಮನ್ನಂದನೇ ಚಾಹಮೇವ ದ್ವಿಜಾದ್ಯ |೧೮|

ಇದಂ ತು ನಾಂದೀಪದ್ಯಂ ಮೇ ಮಂದಾನಾಮಪಿ ನಂದನ |
ಶ್ರುತಮಾನಂದದಂ ನೃಣಾಂ ನಾಂದೀಕರ್ಮಣಿ ನಾನ್ಯಥಾ |೧೯|

ಇತಿ ಶ್ರೀತ್ಯಾದಿ ವಾಕ್ಯಾನಿ ಮಯಾಽನುಕ್ತಾನ್ಯಪಿ ಪ್ರಿಯ |
ಪ್ರತ್ಯಧ್ಯಾಯೇ ಪ್ರಯೋಕ್ತವ್ಯಾನೀತಿ ಸಂಸ್ಮರ ಬುದ್ಧಿಮನ್ |೨೦|

೩. ವಿಪ್ರ ಪ್ರಕರಣಮ್ | ಶ್ಲೋಕಾ: [೨೧-೨೮]

ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಶ್ರುಣು ಸಂವಾದಂ ಮುಖ್ಯಪ್ರಾಣಸ್ಯ ಮೇ ಗುಣಿನ್ |
ತನ್ಮತಂ ದೇಹಮುತ್ಸೃಜ್ಯ ಗಮಿಷ್ಯಾಮೀತಿ ಮನ್ಮತಂ |೨೧|

ಮಾಮೇತಿ ಮಾಧವೇನೋಕ್ತೋ ಮತ್ಕೃತೇ ಮಾಧವಸ್ತದಾ |
ಮಾಸಿ ಮಾಸಿ ಮಹಾತ್ಮಾ ಸ ಮಾತೃವತ್ ತ್ವಾಂ ನ ತು ತ್ಯಜೇತ್ |೨೨|

’ಊರ್ಧ್ವಂ ಪ್ರಾಣಂ ಚೋನ್ನಮಯತ್ಯಪಾನಂ ಪ್ರತ್ಯಗಸ್ಯತಿ |
ಮಧ್ಯೇ ವಾಮನಮಾಸೀನಂ ವಿಶ್ವೇ ದೇವಾ ಉಪಾಸತೇ’ |೨೩|

ಇತಿ ಪೂರ್ವವದೇವಾಯಂ ದೇಹಸ್ತೇ ಮತ್ಕೃತಃ ಕೃತಿನ್ |
ಮಯಾ ಜೀವಿತ ಏವ ತ್ವಂ ಮತ್ಕೃತಿಂ ಸ್ಮರ ವಿಪ್ರಕ |೨೪|

ಕರ್ತುಂ ಚಾಕರ್ತುಮಪ್ಯೇವಂ ಅನ್ಯಥಾ ಕರ್ತುಮೇವ ಚ |
ಸಮರ್ಥ್ಯೋಽಹಂ ನ ಸಂದೇಹಶ್ಚೇಶ್ವರಸ್ಯ ಸದಾಽಽಜ್ಞಯಾ |೨೫|

ಇತಿ ಪೂರ್ವಂ ಮಯಾ ಪ್ರೋಕ್ತಮನುಸಂಧತ್ಸ್ವ ಬುದ್ಧಿಮನ್ |
ಅನ್ಯಥಾ ದೇಹಹಾನಿಂ ತು ಪಶ್ಯಸಿ ತ್ವಂ ನ ಸಂಶಯಃ |೨೬|

ತತ್ ತೇ ಮದ್ದತ್ತಮಾಯುಷ್ಯಂ ವೃದ್ಧ ತ್ವಂ ಜೀವ ತೇನ ಚ |
ವೃದ್ಧಂ ತ್ವಾಂ ಜೀವಯಾನೀಹ ದಗ್ಧಮೌತ್ತರಗರ್ಭಗಂ |೨೭|

ಪರೀಕ್ಷಿತಂ ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರೇ ಯಥಾ ಲಕ್ಷ್ಮೀಪತಿಃ ಕ್ಷಿತೌ |
ಕ್ಷಣಾದ್ರಕ್ಷಿತವಾನ್ಪಕ್ಷಪಾತೇನ ಸುವಿಚಕ್ಷಣಃ |೨೮|

೪. ಶೇಷ ಪ್ರಕರಣಮ್ | ಶ್ಲೋಕಾ: [೨೯-೩೮]

ಮದ್ದತ್ತಜೀವನಂ ಯದ್ವದ್ ಋಣಬಂಧವಿಮೋಚನಂ |
ಭವಿತಾ ಮೇ ನಂದನಸ್ಯ ಚರಣದ್ವಂದ್ವವಂದನಂ |೨೯|

ಕರಾಭ್ಯಾಂ ಶಿರಸಾಽಪ್ಯತ್ರ ಕುರು ವಿಪ್ರ ಸುಗೌರವಾತ್ |
ವರಾಭ್ಯಾಂ ವರಸಾರಂ ತಮಿಹಾಮುತ್ರಾರ್ಥದಂ ಗುರುಂ |೩೦|

ತಸ್ಮಾದ್ ಋಣವಿನಿರ್ಮುಕ್ತೋರ್ಮುಕ್ತೋ ಮರಣೇನಾಪಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ |
ಸ್ಮರಣಂ ಮೇ ಚರಣಯೋಃ ಪೌರಾಣಿಕ ಸದಾ ಕುರು |೩೧|

ಅಹಂ ಸಂಯಮನೀಂ ಗತ್ವಾ ದಮನಾಯ ಸುಪಾಪಿನಾಂ |
ಕಮನೀಯಂ ತು ಮಾಂ ತೇಷಾಂ ಸುಮನೋಭಿಃ ಸಮನ್ವಿತಂ |೩೨|

ದರ್ಶಯಿತ್ವಾ ಚ ತತ್ಪಾಪಂ ಕರ್ಶಯಿತ್ವಾ ಸುದರ್ಶನೈಃ |
ಪರಶುಚ್ಛೇದನಂ ತೇಷಾಂ ಮರ್ಶಯಿತ್ವಾ ಸುಕರ್ಶಯೇ |೩೩|

ಏವಂ ಸಂಯಮನೀವಾಸಂ ದಮನೀಯಸುಪಾಪಿನಾಂ |
ಶಮನಾಯ ತದಾ ತೇಷಾಂ ಗಮನಾಯ ಮನಸ್ತ್ವಭೂತ್ |೩೪|

ಯಮೋಽಪಿ ಮಾಂ ತದಾ ಪ್ರಾಹ ತ್ವಾಂ ಯೇ ನಿಂದಂತಿ ಮಾನವಾಃ |
ತಾನ್ ನೈವ ಮುಂಚಾಮಿ ಧೀಮನ್ ಬ್ರಹ್ಮಕಲ್ಪಕ್ಷಯೇಽಪ್ಯಹಂ |೩೫|

ವೃಂದಾವನಕೃತೌ ಚೋಕ್ತಮಹಿಮಾ ಘಟತೇ ನ ತೇ |
ಇತಿ ಯೇ ಕಥಯಂತೀಹ ನ ಮುಂಚಾಮ್ಯಾತತಾಯಿನಃ |೩೬|

ಯೇನ ವೃಂದಾವನಾಖ್ಯಾತಿರ್ಜಾತಾ ಚಾತ್ರ ದಿನೇ ದಿನೇ |
ತಸ್ಮೈ ನಂದನ ಧಾನ್ಯಂ ವಾ ಧನಂ ವಾ ಕಿಂ ನ ದೀಯತೇ |೩೭|

ಮತ್ಕರಾದಾಗತಂ ವಿತ್ತಂ ತಸ್ಮೈ ದತ್ವಾ ತು ಪೋಷಯ |
ತೋಷಯಾದ್ಯ ದಿನಾರಭ್ಯ ಯದ್ ವಾ ಪುಣ್ಯದಿನೇ ಮಮ |೩೮|

೫. ವಿಪ್ರ ಪ್ರಕರಣಮ್ | ಶ್ಲೋಕಾ: [೩೯-೪೩]

ಹೇ ವಿಪ್ರ ಕವಿವೃತ್ತೇನ ಶ್ಲೋಕೇನ ತು ಮಮಾಗ್ರತಃ |
ನೃತ್ತಂ ಕರು ಸುವೃತ್ತೇನ ವಿತ್ತಂ ತವ ಭವಿಷ್ಯತಿ |೩೯|

ಏವಂ ಕ್ರಮೇಣ ಚಾಧ್ಯಾಯಾನಾಗತಃ ಕುರು ನಂದನ |
ಪೂರ್ವಸ್ಮಿನ್ ವೈ ಪರಿಚ್ಛೇದೇ ಶೀಘ್ರಂ ಪಂಚದಶೈವ ತು |೪೦|

ಪೂರ್ವಂ ದಿಗ್ವಿಜಯಂ ಕೃತ್ವಾ ಭೀಮಸೇನೋ ಯಥಾ ಮಖಂ |
ಚಕಾರ ರಾಜಸೂಯಂ ಚ ಕುರುನಂದನ ಏವ ಚ |೪೧|

ತದ್ವದ್ ದಿಗ್ವಿಜಯಂ ಕೃತ್ವಾ ಚಾಗ್ರತಃ ಕುರು ನಂದನ |
ಅಧ್ಯಾಯಾನ್ಸ್ತವ ತದ್ವತ್ ಸ್ಯಾದ್ ರಾಜಸೂಯ ಫಲಂ ಮಹತ್ |೪೨|

ಇತ್ಯಭಿಪ್ರಾಯತತ್ವೋಕ್ತಿಂ ಕುರು ನಂದನ ತತ್ಪದಂ |
ಯತ್ ಫಲಂ ಭೀಮಸೇನಸ್ಯ ತದ್ ವೈ ಸ್ಯಾತ್ ತವ ನಾನ್ಯಥಾ |೪೩|

೬. ಹಯಗ್ರೀವ ಕರ್ಮಂದಿಪ್ರಕರಣಮ್ | ಶ್ಲೋಕಾ: [೪೪-೫೦]

ಹಯಕಂಧರ ಸನ್ನಾಮಧರ ವಿದ್ವದ್ದುರಂಧರ |
ಕರ್ಮಂದೀಶ್ವರ ಮದ್ದ್ವೃಂದಾವನಮಂದಿರಗಂ ಹರಿಂ |೪೪|

ಭಜ ತದ್ಭಜಕಂ ಮಾಂ ಚ ತ್ಯಜ ದುರ್ಜನಸಙ್ಗತಿಂ |
ದ್ವಿಜೇ ಸುಜನತಾಂ ಪಶ್ಯ ಭಜತೇ ನಿಜಸೇವಯಾ |೪೫|

ವೃಂದಾವನಕೃತೌ ಚೋಕ್ತಮಹಿಮಾ ಘಟತೇ ನ ವಾ |
ಇತಿ ತೇ ಸಂಶಯೋ ಮಾಽಸ್ತು ಯಮೋಕ್ತಂ ಶ್ರುಣು ತತ್ರ ಚ |೪೬|

ಹಯಕಂಧರನಾಮಧೇಯ ಜಯ ವಿದ್ವಜ್ಜಯಾಂ ಕುರು |
ದುರ್ವಾದೀಭ ಮಹಾಸಿಂಹ ದು:ಸಿದ್ಧಾಂತಂ ಚ ದು:ಸಹಂ |೪೭|

ಹೇ ಹಯಗ್ರೀವಕರ್ಮಂದಿನ್ ತವ ಸುಂದರವಿಗ್ರಹಃ |
ಮಮ ಸಂದರ್ಶನಾದೇವ ಹ್ಯಭೂದಾನಂದವಿಗ್ರಹಃ |೪೮|

ಅಹಂ ಜಾನಾಮಿ ತೇ ನಾಮ ಮಮ ನಾಥಸ್ಯ ಮಾನಿತಂ |
ತೇನ ಮನ್ನಂದನಾದೀನಾಂ ಮಾನ್ಯಸ್ತ್ವಂ ನಾತ್ರ ಸಂಶಯಃ |೪೯|

ಮಮ ವೃಂದಾವನಾಖ್ಯಾನಂ ತವ ಸುಂದರ ಕರ್ಣತಃ |
ಮನ್ನಂದನವದೇವ ತ್ವಂ ನಂದಯನ್ ಮಾಂ ಶ್ರುಣುಷ್ವ ತತ್ |
ತೇನ ತೇ ಭವಿತಾ ಶ್ರೇಯಃ ಕೇ ನ ಯಾಸ್ಯಂತುಪಸ್ಥಿತಂ |೫೦|

೭. ವಿಟ್ಠಲ ಪ್ರಕರಣಮ್ | ಶ್ಲೋಕಾ: [೫೧-೫೫]

ಹೇ ಪಯಃ ಫೇನವಚ್ಛುಭ್ರ ಕೀರ್ತಿಮನ್ ಮೇ ಮನಃ ಪ್ರಿಯ |೫೧|

ವಿಪ್ರೋಯಂ ತ್ವತ್ಕರೇ ದತ್ತೋ ಮಯಾ ಪುತ್ರ ಇವ ಪ್ರಿಯಃ |
ತಚ್ಚಿಶೋಃ ಕ್ಷೀರಪಾನಾರ್ಥಂ ಗಾಂ ತು ದಾಪಯ ಭೂಪತೇಃ |೫೨|

ಸ್ವಸ್ಯ ಪುತ್ರೋಽಪಿ ನಾಸ್ತ್ಯತ್ರ ಕಸ್ಯ ವಕ್ಷ್ಯೇ ರುಜಂ ದ್ವಿಜೇ |
ಪಶ್ಯ ವಿಪ್ರೋಽದ್ಯಾನ್ನಶೂನ್ಯೋ ನಶ್ಯತೇ ಚಾಸ್ಮದಾಶ್ರಯೀ |೫೩|

ಮತ್ಪುತ್ರಾಗಮ ಪರ್ಯಂತಂ ತತ್ಪುತ್ರೋಽಯಂ ನ ಸಂಶಯಃ |
ತತ್ಪುತ್ರಕ್ಷೀರಪಾನಾರ್ಥಂ ಸತ್ಪ್ರಭೋರ್ಗಾಂ ಪ್ರದಾಪಯ |೫೪|

ಏವಂ ಚೇತ್ ತವ ಚಾಽಯುಷ್ಯ ವೃದ್ಧಿರ್ಹಿ ಭವಿತಾ ಸದಾ |
ಕವಿತಾ ವಿಪ್ರಕೇ ನಾಸ್ತಿ ಸವಿತಾ ವೇತ್ತಿ ಸರ್ವಥಾ |೫೫|

೮. ನಾರಸಿಂಹ ಪ್ರಕರಣಮ್ | ಶ್ಲೋಕಾ: [೫೬-೭೪]

ನಾರಸಿಂಹ ನರಶ್ರೇಷ್ಠ ಯಥಾ ಸರಸಭಾರತೀ|
ತವಜಿಹ್ವಾಗ್ರಗಾ ತದ್ವತ್ ವೃಂದಾವನಕೃತಿರ್ಭವೇತ್ |೫೬|

ನಾರಸಿಂಹ ನರಶ್ರೇಷ್ಠ ನರಕೇ ರವಿನಂದನಃ |
ಆಹ ಯದ್ ವಚನಂ ಚಾಗ್ರೇ ಹಯಗ್ರೀವಮುನಿಂ ವದ |೫೭|

ಭೂಪೋಽಸ್ಮದ್ಧನಮಾದಾಯ ಪಾಪ್ಮಾನಂ ಪೋಷಯತ್ಯಹೋ |
ದೋಷೋಽಪಿ ಮಮನಾಸ್ತೈವ ಶೇಷಶಾಯಿಪದೇ ಶಪೇ |೫೮|

ಶೇಷಾದ್ರಿಪಂಡಿತಃ ಪಾಪಶೇಷಾತ್ ಸ್ವಸ್ಯ ಸುಚಕ್ಷುಷಃ |
ಶೋಷಕಸ್ತ್ವಯಮೇವಾಽಸೀತ್ ತ್ವದ್ದ್ರೋಹಾಚ್ಚ ವಿಶೇಷತಃ |೫೯|

ಯಥಾ ಚ ದ್ರುಪದೋ ದ್ರೋಣದ್ರೋಹತಃ ಸಮುಪದ್ರುತಃ |
ಸುಭದ್ರಾಪತಿನಾ ದೃಪ್ತಸ್ತದ್ರಥೋಪರಿ ಮರ್ದಿತಃ |೬೦|

ತಚ್ಛಿಷ್ಯೈರೇವ ಪಾಂಚಾಲಃ ಶೇಷಿತಸ್ತೃಷಿತೋ ಯಥಾ |
ತದ್ವತ್ ತ್ವಚ್ಛಿಷ್ಯತಶ್ಚಾಯಂ ಶೇಷಾದ್ರಿ: ಶೋಷಿತಸ್ತ್ವಿಹ |೬೧|

ತಸ್ಮಾತ್ ತ್ವಮೇವ ತಂ ಪಾಪಂ ಮೋಚಯಾದ್ಯ ಸುಶೋಚ್ಯತಾಂ |
ಗತಃ ಕುಚೋದ್ಯಕೃದ್ಭಿಶ್ಚ ಹ್ಯನಾಥಂ ಚ ಸಮುದ್ಧರ |೬೨|

ಅಹಂ ಜಾನಾಮಿ ತೇ ಮಾನಿಸ್ತೇನ ಜಾತಮನಾದರಂ |
ಶುನಾ ಸಮಾನತಾಂ ಪ್ರಾಪ್ತಃ ಕುಮಾನವಗತಿಂ ಮನಾಕ್ |೬೩|

ಬ್ರಹ್ಮಧಿಕ್ಕರಣಾತ್ ತೇ ವೈ ನಿಮ್ನಂ ದುಃಖಮವಾಪ್ತವಾನ್ |
ದ್ಯುಮ್ನದೃಷ್ಟೋ ಯಥಾ ದ್ರೋಣವಿರೋಧಾನ್ ಮೃತಿದುಃಖಭಾಕ್ |೬೪|

ವ್ಯತ್ಯಸ್ತನಾಮತಸ್ತಸ್ಮಿನ್ ಮತಿವ್ಯತ್ಯಾಸ ಏವ ಚ |
ಗೃಹೀತಸ್ತದ್ವದೇತಸ್ಮಿನ್ ವ್ಯತ್ಯಸ್ತಮತಿರಪ್ಯಭೂತ್ |೬೫|

ಯಥಾ ಹಿ ಲೋಕೇ ಮರ್ತ್ಯಾನಾಂ ಕಲಿನಾಽಽವಿಷ್ಟ ಚೇತಸಾಂ |
ವಿನಾಶಕಾಲೇ ಸಂಪ್ರಾಪ್ತೇ ತನ್ಮತಿಶ್ಚಾಲಿತಾ ಭವೇತ್ |೬೬|

ತಸ್ಮಾತ್ ತತ್ ಕಲಿನಾ ಸರ್ವಂ ಕೃತಮಂತರ್ನಿವಾಸಿನಾ |
ಸ್ವಾಜ್ಞಾನಾದಿತಿ ಮತ್ವಾ ಚ ಹ್ಯನಾಥಂ ತಂ ಸಮುದ್ಧರ |೬೭|

ಹಯಾಸ್ಯನಾಮಧೇಯಿನೋ ಪ್ರಕಾಶ್ಯಮೇವ ಮೇ ಪ್ರಿಯಂ |
ವೃಥಾಽಸ್ಯ ನೋಚ್ಯತೇ ವಚಃ ಕೃಪಾಽಸ್ಯ ತತ್ರ ಜಾಯತೇ |೬೮|

ಅತೋ ಮಯೋದಿತಂ ಹಿ ಯತ್ ಸುತೋದಿತಂ ಯಥಾ ತಥಾ |
ವೃಥಾ ನ ಜಾಯತೇ ಕೃತಿನ್ ಭವತ್ಯವಶ್ಯಮೇವ ತತ್ |೬೯|

ಸುತೋಽಪಿ ಮೇ ಪ್ರವಕ್ಷ್ಯತೇ ತವಾನುಮತ್ಯನುವ್ರತಃ |
ಇಹಾಽಗತಃ ಶ್ರುತಂ ಮಮೇಹ ಸನ್ಮತಂ ಕುರುಷ್ವ ತತ್ |೭೦|

ಇತ್ಥಂ ಮಯೋಕ್ತಮೇವೈತನ್ನ ವಿಪ್ರೋಕ್ತಂ ಕದಾಚನ |
ಕಥಂ ತೇ ಭವಿತಾ ಚಿತ್ತೇ ವಿಪ್ರೋಕ್ತಿರ್ಮಮ ವಾ ಕೃತಿಃ |೭೧|

ಸಂಶಯಂ ವದ ವಿದ್ವಂಸ್ತೇ ಮದವಜ್ಞಾನತೋ ಭವೇತ್ |
ಸದವಜ್ಞಾ ಮಹತ್ಪಾಪಂ ತ್ರಿದಿವಾತ್ ಪಾತಯತ್ಯಧಃ |೭೨|

ಸ್ವೈರಂ ಗುರೂಕ್ತಂ ಕುರು ಮಾರದೂರ ಧೀರ ತ್ವರನ್ ಪೌರಜನಪ್ರಿಯಾರ್ಥಂ |
ಸ್ಮರನ್ ಮುರಾರೇಃ ಪರಮಾರ್ಥಸಾರಂ ನ ತತ್ಕೃತಂ ಸಂಸ್ಮರ ಸಜ್ಜನಾಗ್ರ್ಯ |೭೩|

ಹೇ ಮೌದ್ಗಲನಾರಸಿಂಹ ತವ ಸಂತತಸೇವಯಾ |
ಮಾ ಭೂತ್ ಕಳತ್ರಪುತ್ರಾಣಾಂ ಹರಿಷ್ಯೇ ಮ್ಲೇಚ್ಛಬಂಧನಂ |೭೪|

೯. ವಿಪ್ರ ಪ್ರಕರಣಮ್ | ಶ್ಲೋಕಾ: [೭೫-೭೭]

ಮುಗ್ಧೇತಿ ಸಂಭೋಧ್ಯ ಮಯಾ ದುಗ್ಧವಾರಿಧಿರೀರಿತಃ |
ದಗ್ಧ ಜಿಹ್ವವದೇವ ತ್ವಂ ಸ್ತಬ್ಧ ವೃದ್ಧೇತಿ ಭಾಷಸೇ |೭೫|

ಕಿಂ ಕರೋಮಿ ತವಾಜ್ಞಾದ್ಯಾಹಂ ಕರೋಮ್ಯಜ್ಞತಾಂತಕಃ |
ಅಹಂಕಾರೇಣ ಹೀನಂ ತ್ವಾಂ ಯಂ ಕರೇಣಾಭಿಮರ್ಶಯೇ |೭೬|

ಮತ್ಕರಸ್ಪರ್ಶನಂ ವಿಪ್ರ ತ್ವಚ್ಛರಸ್ಯತಿಸತ್ಕೃತಂ |
ತತ್ ಕೃಚ್ಛ್ರಂ ಹರತೇ ನಿತ್ಯಂ ಯತ್ಕೃತಂ ತ್ವಜ್ಞ ತಾರ್ಪಕಂ |೭೭|

೧೦. ಮೌದ್ಗಲ ನಾರಸಿಂಹ ಪ್ರಕರಣಮ್ | ಶ್ಲೋಕಾ: [೭೮-೮೧]

ದ್ವೇ ಸಹಸ್ರೇ ಚ ಪದ್ಯಾನಾಂ ಖದ್ಯೋತೋಪಮತೇಜಸಾಂ |
ದೇಹಿನಾಂ ಬೋಧನೋದ್ದಾಮಸಾಧನಂ ತು ಭವಿಷ್ಯತಿ |೭೮|

ತಾವತ್ಪರ್ಯಂತಮೇವಾಹಂ ವಕ್ಷ್ಯೇ ಪಕ್ಷೀಕೃತದ್ವಿಜಾತ್ |
ಯಾವತ್ಪದ್ಯಸಹಸ್ರೇ ದ್ವೇ ಪೂರ್ಣೇ ಸುತ ಭವಿಷ್ಯತಃ |೭೯|

ತದನಂತರಮೇವಾಹಂ ಯಥಾ ಮನ್ವಂತರೇ ತಥಾ |
ಅನಂತಶಯನಂ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಹ್ಯನಂತ ಸುಖಮಾಪ್ನುಯಾಂ |೮೦|

ತತ ಊರ್ಧ್ವಂ ಪ್ರವಕ್ಷ್ಯಾಮಿ ನ ವಕ್ಷ್ಯಾಮಿಯಥವಾ ಕ್ಷಣಂ |
ನ ಶಿಕ್ಷಯಾಮಿ ಪ್ರೇಕ್ಷಾವತ್ಪ್ರವೃತ್ತಿಂ ಲಕ್ಷಯಾಮ್ಯಹಂ |೮೧|

೧೧. ಹಯಗ್ರೀವ ಮುನಿ ಪ್ರಕರಣಮ್ | ಶ್ಲೋಕಾ: [೮೨-೮೫]

ಹಯಕಂದರ ಕರ್ಮಂದಿನ್ ಜಯ ಕಂಧರಭೇ ದಿನೇ |
ನತಕಂಧರ ಪದ್ಯಾನಾಂ ಶತಕಂ ಧರ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೇ |೮೨|

ಸ್ನೇಹಂ ಕುರು ಮಮ ಸ್ನೇಹಪಾತ್ರೇ ಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಸಜ್ಜನೇ |
ಮತ್ಸುತೋಽಪ್ಯತಿಸುಸ್ನೇಹಂ ಕರೋತಿ ಪುರುಷೋತ್ತಮಃ |೮೩|

ವಿಪ್ರೋಽಯಂ ಕೃತ್ರಿಮೋ ಭೃತ್ಯೋ ಮಮ ನೈವ ಸುಮಾನವಃ |
ಪುತ್ರವತ್ ಪೋಷ್ಯ ಏವಾಸೌ ಮಾ ತ್ಯಜ ತ್ವಂ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮಂ |೮೪|

ಮತ್ಪುತ್ರೇಣ ವಿನಾ ವಿಪ್ರ ತತ್ರ ತತ್ರ ಕೃತಂ ಮಹತ್ |
ನ ಶೋಭತೇ ಶುಭಂ ಕರ್ಮ ದೈವಂ ಭೂದೈವತಂ ಚ ವಾ |೮೫|

೧೨. ಬಹುಭಕ್ತ ಶ್ರೋತೃಕ ಪ್ರಕರಣಮ್ | ಶ್ಲೋಕಾ: [೮೬-೯೬]

ಮನ್ನಂದನೇನ ಕರ್ಮಂದೀಶ್ವರೇಣಾದ್ಯ ವಿನಾ ಕೃತೇ |
ಕರ್ಮಾಣ್ಯಾನಂದರೂಪೋಽಪಿ ಮಮಾಽನಂದೋ ನ ಜಾಯತೇ |೮೬|

ಶೂನ್ಯಾಗಾರವದೇವೇದಂ ನಗರಂ ಶೂನ್ಯಮೇವ ಚ |
ತಂ ವಿನಾ ನಗರಂ ಯದ್ವದ್ ದಿವಾ ದಿನಕರೇಣ ವಾ |೮೭|

ತದಾಗಮನಸಿದ್ಧ್ಯರ್ಥಂ ಮನ್ಮನೋರಥಸಾರಥಿಂ |
ಪ್ರೇಷಯಾಮಿ ತಮಾಹರ್ತುಂ ಶೀಘ್ರಗಾಮಿನಮಧ್ವನಿ |೮೮|

ಸೋಽಪಿ ಗತ್ವಾ ತು ಗೋವಿಂದ ಸಂಕಲ್ಪರಥಮೇವ ಚ |
ಆರೋಪ್ಯ ಭೂಪಪ್ರಭೃತಿಭೃತ್ಯವಾಗಶ್ವಸಂಯುತಂ |೮೯|

ಆನಯಿಷ್ಯತಿ ಮಾನಾರ್ಹಂ ಕೃಷ್ಣಂ ದಾನಪತಿರ್ಯಥಾ |
ಮಧುರಾಂ ಸೋದರಯುತಂ ತದ್ವತ್ ಸೋದಾಪುರೀಂ ಸುತಂ |೯೦|

ದ್ವಾರಕಾವಾಸಿನಂ ಕೃಷ್ಣಂ ಮಧುರಾಪುರವಾಸಿನಃ |
ಸದಾರಾಃ ಪೂಜಯಂತಿ ಸ್ಮ ಸುದಾಮೋದಾರಮುಕ್ತಿದಂ |೯೧|

ತದ್ವನ್ಮನ್ನಂದನಮಪಿ ನಂದನೈ: ಸಹಿತಾ ನರಾಃ |
ನಿಂದಂತಶ್ಚಾತ್ಮ ಪಾಪಾನಿ ಸಾನಂದಂ ಪೂಜಯಂತ್ಯಹೋ |೯೨|

ಸೋದಾಪುರೇ ವಸಂತೋ ಯೇ ಸದಾರಾಃ ಪ್ರತ್ಯುಪಸ್ಥಿತಾಃ |
ಉದಾರಗುಣಸಂಪನ್ನಾಃ ಸದಾ ರಯಿವಿವರ್ಧಕಾಃ |೯೩|

ಇತ್ಥಂ ಮಮ ಸುತೇಽಪ್ಯತ್ರ ಚಾಽಗತೇ ಸ್ವಾಗತೋಕ್ತಿಭಿಃ |
ಪೂಜಯಿಷ್ಯಂತಿ ಸಂತಸ್ತೇ ತಾನ್ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ತೋಷಿತೋಽಸ್ಮ್ಯಹಂ |೯೪|

ಏವಂ ಸಂಕಲ್ಪ ಸಿದ್ಧಂ ಮಾಂ ಕಲ್ಪಯಂತಿ ಮನೀಷಿಣಃ |
ಸ್ವಲ್ಪಾಪರಾಧೋಽಪಿ ಮಮ ಮಹಾಪಾಪಾಯ ಕಲ್ಪತೇ |೯೫|

ತಸ್ಮಾತ್ ಮನ್ನಂದನಂ ಮಾಂ ಚ ನೈವ ದ್ರುಹ್ಯಥ ಮಾಮಕಾಃ |
ದಾಮೋದರ ಪ್ರಿಯಂ ಮತ್ವಾ ಕಾಮತಿಂ ತ್ಯಜಥಾಽಶು ಚ |೯೬|

೧೩. ವಿಪ್ರ ಪ್ರಕರಣಮ್ | ಶ್ಲೋಕಾ: [೯೭-೧೦೮]

ತಸ್ಥಿವಾಂಸೀತಿ ಮೇ ಪ್ರೋಕ್ತೇ ತಸ್ಥುಷಾಂಸೀತಿ ಚೋಚ್ಯತೇ |
ವಿಪ್ರ ಸ್ವಸ್ಥಾಂಶ್ಚ ತೇಽಸ್ಥೀನ್ ವೈ ಕರಿಷ್ಯೇ ಶಿಥಿಲಾನಹಂ |೯೭|

ಮಮಾಸ್ಥಿ ನಿಚಯೇ ವಿಪ್ರ ಕ್ಲೀಬಶಬ್ದಃ ಪ್ರಯೋಜಿತಃ |
ತವಾಸ್ಥಿಷ್ವಿಹ ಪುಂಲಿಙ್ಗಶಬ್ದಃ ಪ್ರಾಯಃ ಪ್ರಯೋಜಿತಃ |೯೮|

ಕೋ ವಾಽಭಿಪ್ರಾಯ ಇತ್ಯುಕ್ತೇ ವಕ್ಷ್ಯೇಽಭಿಪ್ರಾಯಮಂಜಸಾ |
ಮಮಾಸ್ಥೀನ್ಯಪಿ ಕೃಷ್ಣಸ್ಯ ಶಂಖಚಕ್ರಾಂಕಿತಾನಿ ಚ |೯೯|

ಪುನ: ಸಂಸೃತಿದಾತೃತ್ವಶಕ್ತಿಹೀನಾನಿ ಮಾನವ |
ಜಾತಾನ್ಯತ್ಯಂತಶೈಥಿಲ್ಯಾತ್ ಕ್ಲೀಬಶಬ್ದಃ ಪ್ರಯೋಜಿತಃ |೧೦೦|

ಏತಸ್ಯ ವೈಪರಿತ್ಯೇನ ತವಾಸ್ಥಿ ನಿಚಯೇಽಪಿ ಚ |
ಪುನ: ಸಂಸೃತಿದಾತೃತ್ವಸಾಮರ್ಥ್ಯಾತ್ ಪುಂಸ್ತ್ವಮೇವ ಹಿ |೧೦೧|

ಅತಃ ಪುಂಲಿಙ್ಗಶಬ್ದಸ್ತು ಪ್ರಾಯೋ ವಿಪ್ರ ಪ್ರಯೋಜಿತಃ |
ಯದ್ ವಾ ಶಬ್ದದ್ವಯೇನಾಪಿ ವಾಚ್ಯತ್ವಂ ತೂಚ್ಯತೇ ಮಯಾ |೧೦೨|

ನೈಘಷ್ಟಿಕ ಶ್ರುಣುಷ್ವಾದ್ಯ ವಿದ್ವತ್ಕಂಠೀರವೇಣ ಚ |
ಅತೋಽಜ್ಞತಾಽಪಿ ನಾಸ್ತ್ಯೇವ ಮಮ ಮಾನವ ಧೀಮತಃ |೧೦೩|

ಕಾಮತಿಂ ತ್ಯಜ ತೇ ವಿದ್ವನ್ ಭಜ ಮತ್ಪಾದಮೇವ ಚ |೧೦೪|

ಓಂ ಏತತ್ಸರ್ವಂ ಸ್ವಾಪ್ನಪದ್ಯೇನ ಗರ್ವಂ ಹಿತ್ವಾ ಸರ್ವೇ ವಿಪ್ರವರ್ಯಾಸ್ಯಜೇನ |
ಶೃತ್ವಾ ಚೋರ್ವ್ಯಾಂ ಶರ್ವ ಗುರ್ವಾದಿ ದೇವಾನ್
ದೃಷ್ಟ್ವೋರ್ವಶಿಂ ಯಾಂತು ಮಾಂ ಮಾನವೇಂದ್ರಾಃ |೧೦೫|

ಇದಂ ವೃಂದಾವನಾಖ್ಯಾನಂ ಯೇ ಪಠಂತಿ ಮನೀಷಿಣಃ |
ಮುಕುಂದಾವನಮೇವಾಸ್ತು ತೇಷಾಂ ಕಂದಾಶನಾಜ್ಞಯಾ |೧೦೬|

ಇದಮರ್ಪಿತಮೇವಾಸ್ತು ಹಯಶೀರ್ಷಸ್ಯ ಪಾರ್ಷದಾತ್ |
ಸಮಂ ಸಹಸ್ರಶೀರ್ಷಸ್ಯ ಸೂಕ್ತಸ್ಯ ಪುರುಷಾತ್ ಕೃತಮ್ |೧೦೭|

ಯಚ್ಛ್ರುಣ್ವತಾಂ ಭಕ್ತಿರುದಾರಸದ್ಗುಣೇ ಹರೌ ಹರೇರ್ಲೋಕಗತೇ ತಥಾ ಮಯಿ |
ಭವತ್ಯಹೋ ಸರ್ವಶುಭಾಪ್ತಿಸನ್ಮತೀರ್ ದದಾತ್ಯಜಸ್ರಂ ಸುತ ಸತ್ಯಮೇವ ತತ್ ಓಂ |೧೦೮|

| ಇತಿ ಶ್ರೀಸ್ವಾಪ್ನವೃಂದಾವನಾಖ್ಯಾನೇ ಅಲೌಕಿಕ ವಿಭಾಗೇ
ನಿದರ್ಶನಪರ್ವಣಿ ದ್ವಿತೀಯಪ್ರಾಣಾವಧೌ
ಪ್ರಥಮಾಧ್ಯಾಯಾತ್ಮಕ ಅಷ್ಠಾದಶಾಧ್ಯಾಯ: ಸಮಾಪ್ತ: |

|| ಶ್ರೀ ಅಶ್ವಿನೀಹಯಗ್ರೀವಾತ್ಮಕ ಕೃಷ್ಣಾರ್ಪಣಮಸ್ತು ||

19. Svaapnavrundavanakhyana