Krishnacharitra manjari

Composer : Shri Raghavendra Tirtharu

ವಿಷ್ಣುರ್ಬ್ರಹ್ಮಾದಿದೇವೈಃ ಕ್ಷಿತಿಭರಹರಣೇ ಪ್ರಾರ್ಥಿತಃ ಪ್ರಾದುರಾಸೀದ್
ದೇವಕ್ಯಾಂ ನಂದನಂದೀ ಶಿಶುವಧವಿಹಿತಾಂ ಪೂತನಾಂ ಯೋ ಜಘಾನ |
ಉತ್ಥಾನೌತ್ಸುಕ್ಯಕಾಲೇ ರಥಚರಣಗತಂ ಚಾಸುರಂ ಪಾದಘಾತೈ:-
ಚಕ್ರಾವರ್ತಂ ಚ ಮಾತ್ರಾ ಗುರುರಿತಿ ನಿಹಿತೋ ಭೂತಲೇ ಸೋಽವತಾನ್ಮಾಮ್ || ೧ ||

ಯೋ ಮಾತುರ್ಜೃಂಭಮಾಣೋ ಜಗದಿದಮಖಿಲಂ ದರ್ಶಯನ್ನಂಕರೂಢೋ
ಗರ್ಗೇಣಾಚೀರ್ಣನಾಮಾ ಕೃತರುಚಿರಮಹಾಬಾಲಲೀಲೋ ವಯಸ್ಯೈಃ |
ಗೋಪೀಗೇಹೇಷು ಭಾಂಡಸ್ಥಿತಮುರುದಯಯಾ ಕ್ಷೀರದಧ್ಯಾದಿ ಮುಷ್ಣನ್
ಮೃನ್ನಾ ಭಕ್ಷೀತಿ ಮಾತುಃ ಸ್ವವದನ ಗಜಗದ್ಭಾಸಯನ್ ಭಾಸತಾಂ ಮೇ || ೨ ||

ದಧ್ನೋಮತ್ರಸ್ಯ ಭಂಗಾದುಪಗಮಿತರುಷಾ ನಂದಪತ್ನ್ಯಾಽಥ ಬದ್ಧಃ
ಕೃಚ್ಛ್ರೇಣೋಲೂಖಲೇ ಯೋ ಧನಪತಿತನಯೌ ಮೋಚಯಾಮಾಸ ಶಾಪಾತ್ |
ನಂದಾದ್ಯೈಃ ಪ್ರಾಪ್ಯ ವೃಂದಾವನಮಿಹ ರಮಯನ್ ವೇಣುನಾದಾದಿಭಿರ್ಯೋ
ವತ್ಸಾನಾಪಾನ್ವತ್ಸರೂಪಂ ಕ್ರತುಭುಗರಿಮಥೋ ಪೋಥಯನ್ನೋಽಸ್ವತಾನ್ಮಾಮ್ || ೩ ||

ರಕ್ಷನ್ ವತ್ಸಾನ್ ವಯಸ್ಮೈರ್ಬಕಮಭಿನದಥೋ ತಿಗ್ಮತುಂಡೇ ಗೃಹೀತ್ವಾ
ಪ್ರೀತಿಂ ಕರ್ತುಂ ಸಖೀನಾಂ ಖರಮಪಿ ಬಲತೋ ಘಾತಯನ್ ಕಾಲಿಯಾಹಿಮ್ |
ಉನ್ಮಥೋದ್ವಾಸ್ಯ ಕೃಷ್ಣಾಮತಿವಿಮಲಜಲಾಂ ಯೋ ವ್ಯಧಾದ್ದಾವವಹ್ನಿಂ
ಸುಪ್ತಾನಾವೃತ್ಯ ಗೋಷ್ಟೇ ಸ್ಥಿತಮಪಿಬದಸೌ ದುಷ್ಟವೃಕ್ಷಚ್ಛಿದವ್ಯಾತ್ || ೪ ||

ದುರ್ಗಾರಣ್ಯಪ್ರವೇಶಾಚ್ಯುತ ನಿಜಸರಣೀನ್ ಗೋಗಣಾನಾಹ್ವಯದ್ಯೋ
ದಾವಾಗ್ನಿಂ ತತ್ರ ಪೀತ್ವಾ ಸಮಪುಷದನುಗಾನ್ ಗೋಪಕಾನಾವಿಷಣ್ಣಾನ್ |
ಗೋಭಿರ್ಗೋಪೈಃ ಪರಿತಃ ಸರಿದುದಕತಟಸ್ಥೋಪಲೇ ಭೋಜ್ಯಮನ್ನಂ
ಭುಕ್ತ್ವಾ ವೇಣೋರ್ನಿನಾದಾದ್ವ್ರಜಗತವನಿತಾಚಿತ್ತಹಾರೀ ಸ ಮಾಽವ್ಯಾತ್ || ೫ ||

ಕೃಷ್ಟೋಽಸ್ಮಾಕಂ ಪತಿಃ ಸ್ಯಾದಿತಿ ಕೃತತಪಸಾಂ ಮಜ್ಜನೇ ಗೋಪಿಕಾನಾಂ
ನಗ್ನಾನಾಂ ವಸ್ತ್ರದಾತಾ ದ್ವಿಜವರವನಿತಾಽಽನೀತಮನ್ನಂ ಸಮಶ್ನನ್ |
ಶ್ರಾಂತೈರ್ಗೋಪೈಃ ಸಮಂ ಯೋ ಬಲಮಥನಬಲಾವಾಹೃತೇಽಸ್ಮಿನ್ ಸವೃಷ್ಟೌ
ಪ್ರೋದ್ಧತ್ಯಾಹಾರ್ಯವರ್ಯಂ ನಿಜಜನಮಖಿಲಂ ಪಾಲಯನ್ ಪಾತ್ವಸೌ ಮಾಮ್ || ೬ ||

ಗೋವಿಂದಾಖ್ಯೋಽಥ ತಾತಂ ಜಲಪತಿಹೃತಮಾನೀಯ ಲೋಕಂ ಸ್ವಕೀಯಂ
ನಂದಾದೀನಾಂ ಪ್ರದರ್ಶ್ಯ ವ್ರಜಗತವನಿತಾ: ಗಾನಕೃಷ್ಟಾರ್ತಚಿತ್ತಾಃ |
ಯಃ ಕಾಲಿಂದ್ಯಾ ನಿಶಾಯಾಮರಮಯದಮಲ ಜ್ಯೋತ್ಸ್ನಯಾ ದೀಪಿತಾಯಾಮ್
ಚಾರ್ವಂಗೀರ್ನಮ್ರವಾಕ್ಯಃ ಸ್ತನಭರನಮಿತಾಃ ಪ್ರೀಣಯನ್ ಪ್ರೀಯತಾಂ ನಃ || ೭ ||

ಅಂತರ್ಧತೇ ಸ್ಮ ತಾಸಾಂ ಮದಹರಣಕೃತೇ ತ್ವೇಕಯಾ ಕ್ರೀಡಮಾನಃ
ಸ್ವಸ್ಕಂಧಾರೋಹಣಾದ್ಯೈಃ ಪುನರಪಿ ವಿಹಿತೋ ಗರ್ವಶಾಂತ್ಯೆ ಮೃಗಾಕ್ಷ್ಯಾ: |
ಖಿನ್ನಾನಾಂ ಗೋಪಿಕಾನಾಂ ಬಹುವಿಧನುತಿಭಿರ್ಯೋ ವಹನ್ ಪ್ರೀತಿಮಾವಿಃ-
ಪ್ರಾಪ್ತೋ ರಾಸೋತ್ಸವೇನ ನ್ಯರಮಯದಬಲಾಃ ಪ್ರೀಯತಾಂ ಮೇ ಹರಿಸ್ಸಃ || ೮ ||

ಹತ್ವಾ ಯಃ ಶಂಖಚೂಡಂ ಮಣಿಮಥ ಸಮದಾದಗ್ರಜಾಯಾರ್ತಗೋಪೀ-
ಗೀತಾನೇಕಸ್ವಲೀಲೋ ಹೃತವೃಷಭಮಹಾಪೂರ್ವದೇವೋಽಮರೇಡ್ಯ: |
ಕೇಶಿ ಪ್ರಾಣಾಪಹಾರೀ ಸುರಮುನಿವದನ ಪ್ರಾರ್ಥಿತಾಶೇಷಕೃತ್ಯೋ
ಹತ್ವಾ ಪುತ್ರಂ ಮಯಸ್ಯ ಸ್ವಜನಮಪಿಹಿತಂ ಮೋಚಯನ್ ಮೋಕ್ಷದಃ ಸ್ಯಾತ್ || ೯ ||

ಅಕ್ರೂರಾಕಾರಿತೋ ಯಾನ್ ವ್ರಜಯುವತಿ ಜನಾನ್ ಸಾಂತ್ವಯಿತ್ವಾಽಭಿತಪ್ತಾನ್
ಸ್ವಂ ರೂಪಂ ಮಜ್ಜತೇಽಸ್ಮೈ ವಿಲಸಿತಮಹಿಗಂ ದರ್ಶಯಂಸ್ತೇನ ವಂದ್ಯಃ |
ಯೋ ಗತ್ವಾ ಕಂಸಧಾನೀಂ ಹೃತರಜಕ ಶಿರಾಶ್ಚಾರುವೇಷಃ ಸುದಾಮ್ನಃ
ಪ್ರೀತಿಂ ಕುರ್ವಂಸ್ತ್ರಿವಕ್ತ್ರಾಂ ವ್ಯತನುತ ರುಚಿರಾಂ ಪೌರಮಹೋಽವತಾತ್ಸಃ || ೧೦ ||

ಶಾರ್ವಂ ಭಂಕ್ತ್ವಾ ಧನುರ್ಯೋ ಬಲಮಪಿ ಧನುಷೋ ರಕ್ಷಕಂ ಕುಂಜರಂ ತಂ
ಮಲ್ಲಾಂಶ್ಚಾಣೂರಪೂರ್ವಾನಪಿ ಸಹಸಹಜೋ ಮರ್ದಯನ್ನುಂಗಮಂಚಾತ್ |
ಭೋಜೇಶಂ ಪಾತಯಿತ್ವಾ ವ್ಯಸುಮಕೃತ ನಿಜಾನ್ ನಂದಯನ್ ಪ್ರಾಪ್ಯ ಗರ್ಗಾತ್
ದ್ವೈಜಂ ಸಂಸ್ಕಾರಮಾಪ್ತೋ ಗುರುಮಥ ವಿದಿತಾಶೇಷವಿದ್ಯೋಽವತಾನ್ನಃ || ೧೧ ||

ದತ್ವಾ ಪುತ್ರಂ ಪ್ರವಕ್ತ್ರೇ ಪ್ರತಿಗತಮಧುರಃ ಸಾಂತ್ವಯನ್ನುದ್ಧವಾಸ್ಯಾತ್-
ಗೋಷ್ಟಸ್ಥಾನ್ನಂದಪೂರ್ವಾನರಮಯದಬಲಾಂ ಪ್ರೀತಿಕೃದ್ಯಃ ಶುಭಸ್ಯ |
ಅಕ್ರೂರಸ್ಯಾಥ ತೇನ ಪ್ರತಿವಿದಿತ ಪೃಥಾಪುತ್ರಕೃತ್ಯೋ ಜರಾಯಾಃ
ಸೂನುಂ ನಿರ್ಭಿನ್ನಸೇನಂ ವ್ಯತನುತ ಬಹುಶೋ ವಿದ್ರುತಂ ನಃ ಸ ಪಾಯಾತ್ || ೧೨ ||

ಪುರ್ಯಾ ನಿರ್ಗತ್ಯ ರಾಮಾದಥ ಸಹಮುಸಲೀ ಪ್ರಾಪ್ಯ ಕೃಷ್ಣೋಽಭ್ಯನುಜ್ಞಾಂ
ಗೋಮಂತಂ ಚಾಪಿ ಮೌಲಿಂ ಖಗಪತಿವಿಹಿತಾಂ ವಾಸುದೇವಂ ಸೃಗಾಲಮ್ |
ಹತ್ವಾ ಶತ್ರುಂ ಚ ಪುರ್ಯಾಮ್-ಅಧಿಜಲಧಿ ಪುರೀಂ ನಿರ್ಮಿತಾಂ ಬಂಧುವರ್ಗಾನ್
ನಿನ್ಯೇ ಯಃ ಸೋಽವತಾನ್ನಃ ಪ್ರಮಥಿತಯವನೋ ಮೌಚುಕುಂದಾಕ್ಷಿವಹ್ನೇಃ || ೧೩ ||

ರಾಜ್ಞಾ ಸಂಸ್ತೂಯಮಾನ್: ಹತಯವನಬಲೋ ಭೀತವನ್ಮಾಗಧೇಶಾತ್-
ಗೋಮಂತಂ ಪ್ರಾಪ್ಯ ಭೂಯೋ ಜಿತಮಗಧಪತಿ: ಜಾತಶಾಂತಾಗ್ನಿಶೈಲಃ |
ಆಗತ್ಯ ದ್ವಾರಕಾಂ ಯೋ ಹೃದಿಕಸುತಗಿರಾ ಜ್ಞಾತಕೌಂತೇಯಕೃತ್ಯಃ
ಪಶ್ಯತ್ಸ್ವಾದಾಯ ಭೈಷ್ಮೀಂ ನೃಷು ಯುಧಿ ಜಿತವಾನ್ ಭೂಭೃತ: ಪ್ರೀಯತಾಂ ನಃ || ೧೪ ||

ವೈರೂಪ್ಯಂ ರುಕ್ಮಿಣೋ ಯೋಽಕೃತ ಮಣಿಸಹಿತಂ ಜಾಂಬವದ್ದೇಹಜಾತಾಂ
ಸತ್ಯಾಂ ತೇನೈವ ಯುಕ್ತಾಮಪಿ ಪರಿಜಗೃಹೇ ಹಸ್ತಿನಂ ಕುಲ್ಯಹೇತೋಃ |
ಯಾತೋ ವ್ಯಸ್ಯಾತ್ರ ಸತ್ಯಾಶುಚಮಥ ಸಮಗಾದ್ ದ್ವಾರಕಾಂ ಸತ್ಯಯೇತೋ
ದ್ರಷ್ಟುಂ ಪಾರ್ಥಾನ್ ಸಕೃಷ್ಣಾನ್ ದ್ರುಪದಪುರಮಗಾದ್-ವಿದ್ಧ ಲಕ್ಷ್ಯಾನ್ ಸ ಪಾಯಾತ್ || ೧೫ ||

ಕೃಷ್ಣಃ ಪ್ರಾಪ್ಯಾಥ ಸತ್ರಾಜಿದಹಿತವಧಕೃದ್ಯಃ ಶ್ವಫಲ್ಕಸ್ಯ ಸೂನೌ
ರತ್ನಂ ಸಂದರ್ಶ್ಯ ರಾಮಂ ವ್ಯಧಿತ ಗತರುಷಂ ದ್ರಷ್ಟುಕಾಮಃ ಪ್ರತಸ್ಥೇ |
ಇಂದ್ರಪ್ರಸ್ಥಸ್ಥಪಾರ್ಥಾನ್-ಅಥ ಸಹವಿಜಯೋ ಯಾಮುನಂ ತೀರಮಾಯನ್
ಕಾಲಿಂದೀಂ ತತ್ರ ಲಬ್ಧ್ವಾ ಯಮಸುತಪುರಕೃತ್ ಪಾತು ಮಾಂ ದ್ವಾರಕಾಸ್ಥಃ || ೧೬ ||

ಯೋ ಜಹ್ರೇ ಮಿತ್ರವಿಂದಾಮಥ ದೃಢವೃಷರ್ಭಾನ್ ಸಪ್ತ ಬದ್ಧ್ವಾಥ ನೀಲಾಂ
ಭದ್ರಾಂ ಮದ್ರೇಶಪುತ್ರೀಮಪಿ ಪರಿಜಗೃಹೇ ಶಕ್ರವಿಜ್ಞಾಪಿತಾರ್ಥ: |
ತಾರ್ಕ್ಷ್ಯಾರುಢಃ ಸಭಾರ್ಯೋ ಹಿಮಗಿರಿಶಿಖರೇ ಭೌಮದುರ್ಗಂ ಸಮೇತ್ಯ
ಛತ್ವಾ ದುರ್ಗಾಣಿ ಕೃಂತ್ವಾ ಮುರಗಲಮರಿಣಾ ದೇವತೇಡ್ಯಃ ಸ ಮಾಽವ್ಯಾತ್ || ೧೭ ||

ತ್ರಿಂಶತ್ಪಂಚಾವಧೀದ್ಯಃ ಸಚಿವವರಸುತಾನ್ ಭೂಮಿಜೇನಾತಿಘೋರಂ
ಯುದ್ಧಂ ಕೃತ್ವಾ ಗಜಾದೈರರಿಹೃತಶಿರಸಂ ತಂ ವ್ಯಧಾದ್ಭೂಸ್ತುತೋಽಥ |
ಕೃತ್ವಾ ರಾಜ್ಯೇಽಸ್ಯ ಸೂನುಂ ವರಯುವತಿಜನಾನ್ ಭೂರಿಶಶ್ಚಾರುವೇಷಾನ್
ಪ್ರಾಪಯ್ಯ ದ್ವಾರಕಾಂ ಸೋಽಕೃತ ಮುದಮದಿತೇಃ ಕುಂಡಲಾಭ್ಯಾಮವೇನ್ಮಾಮ್ || ೧೮ ||

ಇಂದ್ರಾರಾಧ್ಯೋಽಮರೇಂದ್ರ ಪ್ರಿಯತಮಮಗಮಾಹೃತ್ಯ ದೇವಾನ್ ವಿಜಿತ್ಯ
ಪ್ರಾಪ್ಯಾಥ ದ್ವಾರಕಾಂ ಯಃ ಸುತಮತಿರುಚಿರಂ ರುಕ್ಮಿಣೀತಃ ಪ್ರವೇದೇ |
ಭ್ರಾತೃವ್ಯಂ ಪೌಂಡ್ರಕಾಖ್ಯಂ ಪುರರುಧಮತನೋತ್ ಕೃತ್ತಶೀರ್ಷಂ ತದೀಯಾ-
ಪತ್ಯೋತ್ಪನ್ನಾಂ ಚ ಕೃತ್ಯಾಂ ರಥಚರಣರುಚಾ ಕಾಲಯನ್ ಕಾಮಧುಕ್ ಸ್ಯಾತ್ || ೧೯ ||

ಕೃಷ್ಣಃ ಸೂರ್ಯೋಪರಾಗೇ ನಿಜಯುವತಿಗಣೈರ್ಭಾರ್ಗವಂ ಕ್ಷೇತ್ರ ಮಾಪ್ತ:
ತತ್ರಾಯಾತಾನ್ ಸ್ವಬಂಧೂನ್ ಮುನಿಗಣಮಪಿ ಸಂತೋಷ್ಯ ಯಜ್ಞಂ ಸ್ವಪಿತ್ರಾ |
ಯೋಽನುಷ್ಠಾಪ್ಯಾಪ್ಯ ನೈಜಂ ಪುರಮಥ ವದಿತಾನೇಕತತ್ವಾನಿ ಪಿತ್ರೇ
ಮಾತುಃ ಪುತ್ರಾನ್ ಪ್ರದರ್ಶ್ಯಾಕೃತ ಹಿತಮಹಿತಂ ಮೇಽಪನುದ್ಯಾತ್ ಸ ಈಶಃ || ೨೦ ||

ರುಕ್ಮಿಣ್ಯಾ ನರ್ಮವಾಕ್ಯೈರರಮತ ಬಹುಭಿಃ ಸ್ತ್ರೀಜನೈರ್ಯೋಽಥ ಪುತ್ರಾನ್
ಏಕೈಕಸ್ಯಾಂ ಪ್ರಪೇದೇ ದಶ ದಶ ರುಚಿರಾನ್ ಪೌತ್ರಕಾನಷ್ಯನೇಕಾನ್ |
ಪೌತ್ರಸ್ಯೋದ್ವಾಹಕಾಲೇ ಭೃಶಕುಪಿತಬಲಾದ್ರುಕ್ಮಿಣಂ ಪಾತಯಿತ್ವಾ
ನಂದನ್ ಯೋಷಿದ್ಗಣೇನ ಪ್ರತಿಗೃಹಮಬಲಾಪ್ರೀತಿಕಾರೀ ಗತಿರ್ಮೇ || ೨೧ ||

ನಾನಾರತ್ನಪ್ರದೀಪ್ತಾಸಮವಿಭವಯುತದ್ವ್ಯಷ್ಟ ಸಾಹಸ್ರಕಾಂತಾ-
ಗೇಹೇಷ್ವಶ್ನನ್ ಶಯಾನಃ ಕ್ವ ಚ ಜಪಮಗೃಯಾದೀನಿ ಕುರ್ವನ್ ಕ್ವಚಿಚ್ಚ |
ದೀವ್ಯನ್ನಕ್ಷೈರ್ಭೃವಾಣಃ ಪ್ರವಚನಮಪರೈರ್ಮಂತ್ರಯನ್ನೇವಮಾದಿ
ವ್ಯಾಪಾರಾನ್ನಾರದಸ್ಯ ಪ್ರತಿಸದಮಹೋ ದರ್ಶಯನ್ ನಃ ಸ ಪಾಯಾತ್ || ೨೨ ||

ಪ್ರಾತರ್ಧ್ಯಾಯನ್ ಪ್ರಸನ್ನಃ ಕೃತನಿಜವಿಹಿತಃ ಸತ್ಸಭಾಂ ಪ್ರಾಪ್ಯ ಕೃಷ್ಣೋ
ದೂತಂ ರಾಜ್ಞಾಂ ಪ್ರತೋಷ್ಯಾಮರಮುನಿವಿದಿತಾಶೇಷಕೃತ್ಯಃ ಪ್ರಯಾಸೀತ್ |
ಶಕ್ರಪ್ರಸ್ಥಂ ಚಮೂಭಿರ್ಬಹುವಿಭವಯುತಂ ಬಂಧುಭಿರ್ಮಾನಿತೋಽಯಂ
ಭೀಮೇನಾಪಾತ್ಯ ಬಾರ್ಹದ್ರಥಮಥ ನೃಪತೀನ್ ಮೋಚಯನ್ ಮೇ ಪ್ರಸೀದೇತ್ || ೨೩ ||

ಪುತ್ರಂ ರಾಜ್ಯೋಽಸ್ಯ ಕೃತ್ವಾ ಹೃತಶಿರಸಮಥೋ ಚೇದಿರಾಜಂ ವಿಧಾಯ
ಪ್ರೋದ್ಯಂತಂ ರಾಜಸೂಯಂ ಯಮಸುತವಿಹಿತಂ ಸಂಸ್ಥಿತಂ ಯೋ ವಿಧಾಯ |
ಶಕ್ರಪ್ರಸ್ಥಾತ್ ಪ್ರಯಾತೋ ನಿಜನಗರಮಸೌ ಸಾಲ್ವಭಗ್ನಂ ಸಮೀಕ್ಷ್ಯ
ಕ್ರುದ್ಧೋ ಘ್ನನ್ನಬ್ಧಿಗಂ ತಂ ಶಿವವರಬಲಿನಂ ಯಾನ್ ಪುರಂ ಪಾತು ನಿತ್ಯಮ್ || ೨೪ ||

ವಿಪ್ರಾದಾಕರ್ಣ್ಯ ಧರ್ಮಂ ವನಗತಮನುಜೈ: ಸಾಂತ್ವಯಿತ್ವೈತ್ಯ ಸರ್ವಾ-
ನಭೀತ್ಯ ದ್ವಾರಕಾಂ ಯೋ ನೃಗಮಥ ಕುಜನಿಂ ದಿವ್ಯರೂಪಂ ಚಕಾರ |
ಗತ್ವಾ ವೈದೇಹಗೇಹಂ ಕತಿಪಯದಿವಸಾಂಸ್ತತ್ರ ನೀತ್ವಾಸ್ತಿಭಕ್ತೌ
ಸಂತೋಷ್ಯ ದ್ವಾರಕಾಂ ಯಾನ್ ಬಹುಬಲ ಸಮಿತೋಽಯನ್ನುಪ ಪ್ಲಾವ್ಯಮವ್ಯಾತ್ || ೨೫ ||

ದೌತ್ಯಂ ಕುರ್ವನ್ನನಂತಾ ನಿಜರುಚಿರತನೂರ್ದಶ್ರಯನ್ ದಿವ್ಯದೃಷ್ಟೇ:
ಗೀತಾತತ್ವೋಪದೇಶಾದ್ರಣಮುಖವಿಜಯಸ್ಯಾಚರನ್ ಸಾರಥಿತ್ವಮ್ |
ನೀತ್ವಾ ಕೈಲಾಸಮೇನಂ ಪಶುಪತಿಮುಖತೋ ದಾಪಯಿತ್ವಾಸ್ತ್ರಮಸ್ಮೈ
ಭೀಮೇನಾಪಾತ್ಯ ದುಷ್ಟಂ ಕ್ಷಿತಿಪತಿಮಕರೋದ್ಧರ್ಮರಾಜಂ ತಮೀಡೇ || ೨೬ ||

ಪ್ರಾಪ್ತಃ ಸ್ಥಾನಂ ಯದೂನಾಂ ಪ್ರಿಯಸಖಮಕೃತಾವಾಪ್ತಕಾಮಂ ಕುಚೇಲಂ
ಕುರ್ವನ್ ಕರ್ಮಾಶ್ವಮೇಧಂ ನಿಜಭವನಮಥೋ ದರ್ಶಯಿತ್ವಾಽರ್ಜುನಾಯ |
ಪುತ್ರಾನ್ ವಿಪ್ರಾಯ ದತ್ವಾ ಸಹಸಹಜಮಸೌ ದಂತವಕ್ರಂ ನಿಪಾತ್ಯ
ಪ್ರಾಪ್ಯಾಥ ದ್ವಾರಕಾಂ ಸ್ವಾಂ ಸಮವತು ವಿಹರನ್ನುದ್ಧವಾಯೋಕ್ತತತ್ವ: || ೨೭ ||

ರಕ್ಷನ್ ಲೋಕಾನ್ ಸಮಸ್ತಾನ್ ನಿಜಜನನಯನಾನಂದಕಾರೀ ನಿರಸ್ತಾ-
ವದ್ಯಃ ಸೌಖ್ಯೆಕಮೂರ್ತಿ: ಸುರತರು ಕುಸುಮೈ: ಕೀರ್ಯಮಾಣೋಽಮರೇಂದ್ರೈ: |
ಸಿದ್ಧೈರ್ಗಂಧರ್ವಪೂರ್ವೈಜಯಜಯವಚನೈಃ ಸ್ತೂಯಮಾನೋಽತ್ರ ಕೃಷ್ಣಃ
ಸ್ತ್ರೀಭಿಃ ಪುತ್ರೈಶ್ಚ ಪೌತ್ರೈಃ ಸ ಜಯತಿ ಭಗವಾನ್ ಸರ್ವಸಂಪತ್ಸಮೃದ್ಧಃ || ೨೮ ||

ಇತಿ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣಚಾರಿತ್ರಮಂಜರೀ ಲೇಶತಃ ಕೃತಾ |
ರಾಘವೇಂದ್ರೇಣ ಯತಿನಾ ಭೂಯಾತ್ ಕೃಷ್ಣಪ್ರಸಾದದಾ || ೨೯ ||

---

viShNurbrahmAdidEvaiH kShitiBaraharaNE prArthitaH prAdurAsId
dEvakyAM naMdanaMdI SiSuvadhavihitAM pUtanAM yO jaGAna |
utthAnautsukyakAlE rathacaraNagataM cAsuraM pAdaGAtai:-
cakrAvartaM ca mAtrA gururiti nihitO BUtalE sO&vatAnmAm || 1 ||

yO mAturjRuMBamANO jagadidamaKilaM darSayannaMkarUDhO
gargENAcIrNanAmA kRutaruciramahAbAlalIlO vayasyaiH |
gOpIgEhEShu BAMDasthitamurudayayA kShIradadhyAdi muShNan
mRunnA BakShIti mAtuH svavadana gajagadBAsayan BAsatAM mE || 2 ||

dadhnOmatrasya BaMgAdupagamitaruShA naMdapatnyA&tha baddhaH
kRucCrENOlUKalE yO dhanapatitanayau mOcayAmAsa SApAt |
naMdAdyaiH prApya vRuMdAvanamiha ramayan vENunAdAdiBiryO
vatsAnApAnvatsarUpaM kratuBugarimathO pOthayannO&svatAnmAm || 3 ||

rakShan vatsAn vayasmairbakamaBinadathO tigmatuMDE gRuhItvA
prItiM kartuM saKInAM Karamapi balatO GAtayan kAliyAhim |
unmathOdvAsya kRuShNAmativimalajalAM yO vyadhAddAvavahniM
suptAnAvRutya gOShTE sthitamapibadasau duShTavRukShacCidavyAt || 4 ||

durgAraNyapravESAcyuta nijasaraNIn gOgaNAnAhvayadyO
dAvAgniM tatra pItvA samapuShadanugAn gOpakAnAviShaNNAn |
gOBirgOpaiH paritaH saridudakataTasthOpalE BOjyamannaM
BuktvA vENOrninAdAdvrajagatavanitAcittahArI sa mA&vyAt || 5 ||

kRuShTO&smAkaM patiH syAditi kRutatapasAM majjanE gOpikAnAM
nagnAnAM vastradAtA dvijavaravanitA&&nItamannaM samaSnan |
SrAMtairgOpaiH samaM yO balamathanabalAvAhRutE&smin savRuShTau
prOddhatyAhAryavaryaM nijajanamaKilaM pAlayan pAtvasau mAm || 6 ||

gOviMdAKyO&tha tAtaM jalapatihRutamAnIya lOkaM svakIyaM
naMdAdInAM pradarSya vrajagatavanitA: gAnakRuShTArtacittAH |
yaH kAliMdyA niSAyAmaramayadamala jyOtsnayA dIpitAyAm
cArvaMgIrnamravAkyaH stanaBaranamitAH prINayan prIyatAM naH || 7 ||

aMtardhatE sma tAsAM madaharaNakRutE tvEkayA krIDamAnaH
svaskaMdhArOhaNAdyaiH punarapi vihitO garvaSAMtye mRugAkShyA: |
KinnAnAM gOpikAnAM bahuvidhanutiBiryO vahan prItimAviH-
prAptO rAsOtsavEna nyaramayadabalAH prIyatAM mE harissaH || 8 ||

hatvA yaH SaMKacUDaM maNimatha samadAdagrajAyArtagOpI-
gItAnEkasvalIlO hRutavRuShaBamahApUrvadEvO&marEDya: |
kESi prANApahArI suramunivadana prArthitASEShakRutyO
hatvA putraM mayasya svajanamapihitaM mOcayan mOkShadaH syAt || 9 ||

akrUrAkAritO yAn vrajayuvati janAn sAMtvayitvA&BitaptAn
svaM rUpaM majjatE&smai vilasitamahigaM darSayaMstEna vaMdyaH |
yO gatvA kaMsadhAnIM hRutarajaka SirAScAruvEShaH sudAmnaH
prItiM kurvaMstrivaktrAM vyatanuta rucirAM pauramahO&vatAtsaH || 10 ||

SArvaM BaMktvA dhanuryO balamapi dhanuShO rakShakaM kuMjaraM taM
mallAMScANUrapUrvAnapi sahasahajO mardayannuMgamaMcAt |
BOjESaM pAtayitvA vyasumakRuta nijAn naMdayan prApya gargAt
dvaijaM saMskAramAptO gurumatha viditASEShavidyO&vatAnnaH || 11 ||

datvA putraM pravaktrE pratigatamadhuraH sAMtvayannuddhavAsyAt-
gOShTasthAnnaMdapUrvAnaramayadabalAM prItikRudyaH SuBasya |
akrUrasyAtha tEna pratividita pRuthAputrakRutyO jarAyAH
sUnuM nirBinnasEnaM vyatanuta bahuSO vidrutaM naH sa pAyAt || 12 ||

puryA nirgatya rAmAdatha sahamusalI prApya kRuShNO&Byanuj~jAM
gOmaMtaM cApi mauliM KagapativihitAM vAsudEvaM sRugAlam |
hatvA SatruM ca puryAm-adhijaladhi purIM nirmitAM baMdhuvargAn
ninyE yaH sO&vatAnnaH pramathitayavanO maucukuMdAkShivahnEH || 13 ||

rAj~jA saMstUyamAn: hatayavanabalO BItavanmAgadhESAt-
gOmaMtaM prApya BUyO jitamagadhapati: jAtaSAMtAgniSailaH |
Agatya dvArakAM yO hRudikasutagirA j~jAtakauMtEyakRutyaH
paSyatsvAdAya BaiShmIM nRuShu yudhi jitavAn BUBRuta: prIyatAM naH || 14 ||

vairUpyaM rukmiNO yO&kRuta maNisahitaM jAMbavaddEhajAtAM
satyAM tEnaiva yuktAmapi parijagRuhE hastinaM kulyahEtOH |
yAtO vyasyAtra satyASucamatha samagAd dvArakAM satyayEtO
draShTuM pArthAn sakRuShNAn drupadapuramagAd-viddha lakShyAn sa pAyAt || 15 ||

kRuShNaH prApyAtha satrAjidahitavadhakRudyaH SvaPalkasya sUnau
ratnaM saMdarSya rAmaM vyadhita gataruShaM draShTukAmaH pratasthE |
iMdraprasthasthapArthAn-atha sahavijayO yAmunaM tIramAyan
kAliMdIM tatra labdhvA yamasutapurakRut pAtu mAM dvArakAsthaH || 16 ||

yO jahrE mitraviMdAmatha dRuDhavRuSharBAn sapta baddhvAtha nIlAM
BadrAM madrESaputrImapi parijagRuhE Sakravij~jApitArtha: |
tArkShyAruDhaH saBAryO himagiriSiKarE BaumadurgaM samEtya
CatvA durgANi kRuMtvA muragalamariNA dEvatEDyaH sa mA&vyAt || 17 ||

triMSatpaMcAvadhIdyaH sacivavarasutAn BUmijEnAtiGOraM
yuddhaM kRutvA gajAdairarihRutaSirasaM taM vyadhAdBUstutO&tha |
kRutvA rAjyE&sya sUnuM varayuvatijanAn BUriSaScAruvEShAn
prApayya dvArakAM sO&kRuta mudamaditEH kuMDalAByAmavEnmAm || 18 ||

iMdrArAdhyO&marEMdra priyatamamagamAhRutya dEvAn vijitya
prApyAtha dvArakAM yaH sutamatiruciraM rukmiNItaH pravEdE |
BrAtRuvyaM pauMDrakAKyaM purarudhamatanOt kRuttaSIrShaM tadIyA-
patyOtpannAM ca kRutyAM rathacaraNarucA kAlayan kAmadhuk syAt || 19 ||

kRuShNaH sUryOparAgE nijayuvatigaNairBArgavaM kShEtra mApta:
tatrAyAtAn svabaMdhUn munigaNamapi saMtOShya yaj~jaM svapitrA |
yO&nuShThApyApya naijaM puramatha vaditAnEkatatvAni pitrE
mAtuH putrAn pradarSyAkRuta hitamahitaM mE&panudyAt sa ISaH || 20 ||

rukmiNyA narmavAkyairaramata bahuBiH strIjanairyO&tha putrAn
EkaikasyAM prapEdE daSa daSa rucirAn pautrakAnaShyanEkAn |
pautrasyOdvAhakAlE BRuSakupitabalAdrukmiNaM pAtayitvA
naMdan yOShidgaNEna pratigRuhamabalAprItikArI gatirmE || 21 ||

nAnAratnapradIptAsamaviBavayutadvyaShTa sAhasrakAMtA-
gEhEShvaSnan SayAnaH kva ca japamagRuyAdIni kurvan kvacicca |
dIvyannakShairBRuvANaH pravacanamaparairmaMtrayannEvamAdi
vyApArAnnAradasya pratisadamahO darSayan naH sa pAyAt || 22 ||

prAtardhyAyan prasannaH kRutanijavihitaH satsaBAM prApya kRuShNO
dUtaM rAj~jAM pratOShyAmaramunividitASEShakRutyaH prayAsIt |
SakraprasthaM camUBirbahuviBavayutaM baMdhuBirmAnitO&yaM
BImEnApAtya bArhadrathamatha nRupatIn mOcayan mE prasIdEt || 23 ||

putraM rAjyO&sya kRutvA hRutaSirasamathO cEdirAjaM vidhAya
prOdyaMtaM rAjasUyaM yamasutavihitaM saMsthitaM yO vidhAya |
SakraprasthAt prayAtO nijanagaramasau sAlvaBagnaM samIkShya
kruddhO GnannabdhigaM taM SivavarabalinaM yAn puraM pAtu nityam || 24 ||

viprAdAkarNya dharmaM vanagatamanujai: sAMtvayitvaitya sarvA-
naBItya dvArakAM yO nRugamatha kujaniM divyarUpaM cakAra |
gatvA vaidEhagEhaM katipayadivasAMstatra nItvAstiBaktau
saMtOShya dvArakAM yAn bahubala samitO&yannupa plAvyamavyAt || 25 ||

dautyaM kurvannanaMtA nijaruciratanUrdaSrayan divyadRuShTE:
gItAtatvOpadESAdraNamuKavijayasyAcaran sArathitvam |
nItvA kailAsamEnaM paSupatimuKatO dApayitvAstramasmai
BImEnApAtya duShTaM kShitipatimakarOddharmarAjaM tamIDE || 26 ||

prAptaH sthAnaM yadUnAM priyasaKamakRutAvAptakAmaM kucElaM
kurvan karmASvamEdhaM nijaBavanamathO darSayitvA&rjunAya |
putrAn viprAya datvA sahasahajamasau daMtavakraM nipAtya
prApyAtha dvArakAM svAM samavatu viharannuddhavAyOktatatva: || 27 ||

rakShan lOkAn samastAn nijajananayanAnaMdakArI nirastA-
vadyaH sauKyekamUrti: surataru kusumai: kIryamANO&marEMdrai: |
siddhairgaMdharvapUrvaijayajayavacanaiH stUyamAnO&tra kRuShNaH
strIBiH putraiSca pautraiH sa jayati BagavAn sarvasaMpatsamRuddhaH || 28 ||

iti SrIkRuShNacAritramaMjarI lESataH kRutA |
rAGavEMdrENa yatinA BUyAt kRuShNaprasAdadA || 29 ||